Φυσικών Επιστημών, Τεχνολογίας και Περιβαλλοντικών Σπουδών
Διευθυντής: Δρ. Μιχαήλ Καλογιαννάκης, Καθηγητής – ΦΕΚ ίδρυσης
Το Εργαστήριο Φυσικών Επιστημών, Τεχνολογίας και Περιβαλλοντικών Σπουδών υποστηρίζει τη διδασκαλία και την έρευνα στις Φυσικές Επιστήμες, την Τεχνολογία και το Περιβάλλον, με ιδιαίτερη έμφαση στην πειραματική, ανακαλυπτική και διερευνητική μάθηση, στην εκπαίδευση STEM και STE(A)M, στην αξιοποίηση σύγχρονων ψηφιακών τεχνολογιών και στη συμπεριληπτική εκπαίδευση.
Διδασκαλία και πρακτική άσκηση
Το Εργαστήριο καλύπτει τις εργαστηριακές και εκπαιδευτικές ανάγκες των προπτυχιακών και μεταπτυχιακών προγραμμάτων σπουδών του Τμήματος, παρέχοντας στους/στις φοιτητές/τριες δυνατότητες συστηματικής πρακτικής άσκησης στον σχεδιασμό και την υλοποίηση πειραμάτων, τη μέτρηση, τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων και την επιστημονική ερμηνεία των αποτελεσμάτων. Παράλληλα, δύναται να υποστηρίζει διδακτικές και εργαστηριακές δραστηριότητες άλλων Τμημάτων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.
Έρευνα
Το Εργαστήριο διεξάγει βασική και εφαρμοσμένη έρευνα στη Διδακτική των Φυσικών Επιστημών, της Τεχνολογίας και της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Κεντρικοί ερευνητικοί άξονες είναι:
- ο επιστημονικός γραμματισμός, η επιχειρηματολογία και η επιστημονική συλλογιστική,
- η ανακαλυπτική και διερευνητική μάθηση, καθώς και οι ενεργητικές και βιωματικές προσεγγίσεις διδασκαλίας, όπως η ομαδοσυνεργατική μάθηση, ο πειραματισμός και τα παιχνίδια ρόλων,
- η εκπαίδευση STEM και STE(A)M και η ανάπτυξη διεπιστημονικών και διαθεματικών εκπαιδευτικών προσεγγίσεων που συνδέουν τις Φυσικές Επιστήμες, την Τεχνολογία, τη Μηχανική, τις Τέχνες και τα Μαθηματικά,
- η υπολογιστική σκέψη και η ανάπτυξη δεξιοτήτων επίλυσης προβλήματος, αλγοριθμικής σκέψης, μοντελοποίησης και δημιουργικής αξιοποίησης ψηφιακών τεχνολογιών,
- η κινητή μάθηση (mobile learning) και η παιδαγωγική αξιοποίηση φορητών και κινητών τεχνολογιών σε τυπικά, μη τυπικά και άτυπα μαθησιακά περιβάλλοντα,
- η εκπαιδευτική ρομποτική, η φυσική υπολογιστική, οι μικροελεγκτές και οι αισθητήρες για τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων,
- τα εικονικά και απομακρυσμένα εργαστήρια και οι προσομοιώσεις φυσικών φαινομένων,
- η Παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη (Generative Artificial Intelligence – GenAI) στη διδασκαλία και μάθηση των Φυσικών Επιστημών, με έμφαση στις εκπαιδευτικές δυνατότητες, τους περιορισμούς, την υπεύθυνη χρήση και τη δεοντολογία,
- η περιβαλλοντική εκπαίδευση και η εκπαίδευση για την αειφορία και τη βιώσιμη ανάπτυξη, με θεματικές όπως η κλιματική αλλαγή, η ενέργεια, η βιοποικιλότητα και οι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης,
- η προσβασιμότητα, η διαφοροποιημένη διδασκαλία και η συμπερίληψη στις Φυσικές Επιστήμες.
Προσβασιμότητα και συμπερίληψη
Το Εργαστήριο σχεδιάζει και μελετά εκπαιδευτικές δραστηριότητες στις Φυσικές Επιστήμες με στόχο την ισότιμη συμμετοχή όλων των μαθητών και μαθητριών, συμπεριλαμβανομένων των μαθητών/τριών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Οι δράσεις του αξιοποιούν, μεταξύ άλλων, τις αρχές του Καθολικού Σχεδιασμού για τη Μάθηση (Universal Design for Learning – UDL), την υποστηρικτική τεχνολογία, πολυαισθητηριακό πειραματικό υλικό και διαφοροποιημένες διδακτικές προσεγγίσεις. Παράλληλα, διερευνάται ο τρόπος με τον οποίο κοινές και συμπεριληπτικές δραστηριότητες στις Φυσικές Επιστήμες μπορούν να ενισχύσουν τη συμμετοχή, τη συνεργασία, τις στάσεις και τις κοινωνικές σχέσεις μεταξύ μαθητών/τριών με και χωρίς αναπηρία.
Εκπαιδευτικό υλικό
Το Εργαστήριο σχεδιάζει, αναπτύσσει και διαθέτει εκπαιδευτικό και διδακτικό υλικό, όπως διδακτικά σενάρια, φύλλα εργασίας, πειραματικές κατασκευές, ψηφιακές εφαρμογές και εργαλεία, καθώς και εκπαιδευτικούς πόρους για την υποστήριξη της διδασκαλίας και μάθησης. Το υλικό μπορεί να αξιοποιείται από σχολικές μονάδες, εκπαιδευτικούς, φορείς τοπικής αυτοδιοίκησης, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και άλλους εκπαιδευτικούς και επιστημονικούς οργανισμούς.
Επιμόρφωση και συνεργασίες
Το Εργαστήριο οργανώνει και υποστηρίζει δράσεις αρχικής και συνεχιζόμενης εκπαίδευσης και επιμόρφωσης εκπαιδευτικών. Παράλληλα, αναπτύσσει συνεργασίες με πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, σχολικές μονάδες, δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς και επιστημονικούς ή εκπαιδευτικούς οργανισμούς στην Ελλάδα και το εξωτερικό, στο πλαίσιο ερευνητικών, εκπαιδευτικών και αναπτυξιακών έργων.
Αξιολόγηση και ανάπτυξη
Το Εργαστήριο αποτιμά συστηματικά το εκπαιδευτικό, ερευνητικό και κοινωνικό του έργο και επικαιροποιεί τους στόχους, τις ερευνητικές του προτεραιότητες και τις δράσεις του, λαμβάνοντας υπόψη τις σύγχρονες επιστημονικές, τεχνολογικές, εκπαιδευτικές και κοινωνικές εξελίξεις.
Τεχνική υποστήριξη
Στην τεχνική και εργαστηριακή υποστήριξη των υποδομών και των δραστηριοτήτων του Εργαστηρίου συμβάλλει ο Κυριαζής Βαΐτσης, Φυσικός, μέλος Ειδικού Τεχνικού Εργαστηριακού Προσωπικού (Ε.Τ.Ε.Π.) του ΠΤΕΑ, παρέχοντας τεχνική υποστήριξη στη λειτουργία του ΠολυΕργαστηρίου, στον εργαστηριακό και ψηφιακό εξοπλισμό και στις σχετικές εκπαιδευτικές δραστηριότητες.
Ιστορική συνέχεια
Στην ιστορική πορεία του Εργαστηρίου έχουν διατελέσει ως επιστημονικοί υπεύθυνοι/διευθυντές οι Ομότιμοι Καθηγητές του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Στέφανος Παρασκευόπουλος και Διονύσιος Βαβουγυιός, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη και στην εδραίωση της εκπαιδευτικής και ερευνητικής του δραστηριότητας.
Κανόνες χρήσης της αίθουσας – Ώρες χρήσης του ΠολυΕργαστηρίου
Πρόγραμμα Πολυ-Εργαστηρίου – Διαθεσιμότητα
Τα μέλη ΔΕΠ/ ΕΔΙΠ για δέσμευση ώρας στο Πολυ-Εργαστήριο, στέλνουν ένα απλό e-mail στο kiriazis@uth.gr, εφόσον πρώτα έχουν δει ότι υπάρχει διαθεσιμότητα από το πρόγραμμα που έχει ήδη ανακοινωθεί.
Για οποιοδήποτε τεχνικό πρόβλημα στο Εργαστήριο, παρακαλώ επικοινωνήστε-ενημερώστε το μέλος Ε.Τ.Ε.Π. του ΠΤΕΑ, Κυριαζή Βαΐτση.